Türkiye Cumhuriyeti ve Avrupa Birliği tarafından finanse edilen CityAir Projesi, Türkiye’de 31 ilde hayata geçiyor. Proje kapsamında, hava kalitesi ve hava kirliliği konularının belediyeler, karar vericiler, çocuklar, kadınlar ve toplumun farklı seviyelerinde anlaşılması ve bu konuda farkındalığın artırılması konusunda çalışmalar yapılacak.

Tüm dünyada en büyük çevresel problemlerden biri haline gelen hava kirliliği artık insanların en temel hakkı olan temiz hava soluma hakkını da tehdit edecek boyutlara ulaştı. Özellikle sanayide ve konutlarda kullanılan kalitesiz yakıtlar ve ulaşımda kullanılan araçların sayısının büyük boyutlara ulaşması, hava kalitesini olumsuz etkileyen faktörlerin başında geliyor. İnsan sağlığının bozulmasına, fiziksel zararlara ve ekonomik kayıplara yol açan bu kirliliğin, atmosferde oluştuktan sonra insan eliyle tekrar temizlenebilmesi ise mümkün değil.

Tıbbi çalışmalar, hava kirliliğinin ölüm oranını arttırdığını ve özellikle çocuklarda akciğer gelişiminin zayıflamasından zeka geriliğine kadar birçok zararı olduğunu gösteriyor. Öyle ki, hava kalitesinin kötü olması canlı sağlığı üstünde tıpkı sigara gibi hastalık ve ölüme sebep olabiliyor. Dünya Sağlık Örgütü’nün en son yayınladığı raporlara göre (WHO 2019), dünyada her yıl hava kirliliği sebebiyle 7 milyon ölüm vakası gerçekleşiyor.

Hava kirliliğinin sağlık yönünden ekonomiye olan etkisi ise milyarlarca dolara ulaşmış durumda. Son yapılan araştırmalara göre (Im vd, 2018), hava kirliliği Avrupa’da yılda 300 milyar Euro’luk bir ekonomik kayba sebep oluyor. Bu sonuçlar, hava kirliliğinin dünyanın en büyük çevresel sağlık riski olduğunu net bir şekilde ortaya koyuyor. Buna rağmen, hava kirliliği gelişmiş ülkelerde bile başlıca sağlık risklerinden biri olmaya devam ediyor. Tüm dünyada uygulanan yasal düzenlemelere, emisyonların kısıtlanmasına, bazı kimyasal maddelerin kullanımının yasaklanmasına ve hava kalite standartlarında yapılan daha sıkı düzenlemelere rağmen yaşadığımız dünya gittikçe büyüyen hava kirliliği sorunu ile karşı karşı karşıya…

HAVA KALİTESİ İÇİN FARKINDALIK PROJESİ

Çevre ve Şehircilik Bakanlığı da, hava kalitesi açısından daha yaşanabilir bir çevrenin sağlanması, hava kirliliğine sebep olan kirleticilerde Avrupa Birliği direktiflerinde belirtilen sınır değerlerin altında ve Dünya Sağlık Örgütü standartlarına ulaşılması için çalışmalarını sürdürüyor. Bu kapsamda, özellikle şehirlerdeki hava kalitesini sürekli takip eden bakanlık, etkin hava kalitesi yönetimi ile vatandaşların daha temiz hava soluması için çalışmalarını sürdürüyor.

Şimdi bu çalışmalara bir yenisi daha eklendi. Çevre ve Şehircilik Bakanlığı bünyesinde Avrupa Birliği ile Türkiye Cumhuriyeti tarafından finanse edilen City Air projesi; Türkiye’nin Avrupa Birliği Çevre Müktesebatı kapsamı ve taraf olduğu sözleşmeler doğrultusunda, vatandaşların soluduğu havanın kalitesini ve dolayısıyla yaşam kalitesini yükseltmeyi ve kamuoyunda farkındalık oluşturmayı hedefliyor.

PROJE, AVRUPA HAREKETLİLİK HAFTASINDA TANITILDI

16 – 22 Eylül tarihleri arasında kutlanan Avrupa Hareketlilik Haftası çerçevesinde tanıtımı yapılan CityAir Projesi kapsamında Türkiye’nin farklı şehirlerinde hava kalitesine esas envanter ve modelleme için bir dizi çalışma gerçekleştirilecek. Proje kapsamında, ayrıca 36 ay boyunca Türkiye’nin farklı şehirlerinde çok sayıda farkındalık ve iyileştirme çalışmaları yürütülecek. Proje, Aydın, Denizli, İzmir, Manisa, Muğla, Uşak, Adana, Gaziantep, Hatay, Kahramanmaraş, Kilis, Mersin, Osmaniye, Amasya, Çorum, Giresun, Ordu, Samsun, Sinop, Sivas, Tokat, Afyon, Aksaray, Antalya, Burdur, Isparta, Karaman, Kayseri, Konya, Nevşehir ve Niğde illerini kapsıyor.

MURAT KURUM: “VATANDAŞIN YAŞAM KALİTESİNİ YÜKSELTMEYİ HEDEFLİYORUZ”

Tanıtım toplantısında konuşan Çevre ve Şehircilik Bakanı Murat Kurum, “Türkiye Cumhuriyeti ve Avrupa Birliği tarafından finanse edilen CityAir Projesi ile Avrupa Birliği Çevre Anlaşmaları kapsamında gerçekleştirilen uygulamalar doğrultusunda vatandaşlarımızın soluduğu havanın kalitesini ve yaşam kalitesini yükseltmeyi hedefliyoruz” dedi.

Proje ile birlikte hava kalitesi sorunlarının daha verimli bir şekilde çözülmesi için yetkili makamların teknik ve idari kapasitelerinin artırılmasının hedeflendiğini belirten Kurum, ayrıca hava kalitesi ve hava kirliliği konularının belediyeler, karar vericiler, çocuklar, kadınlar ve toplumun geri kalan farklı seviyelerinde anlaşılması ve bu konuda farkındalığın artırılması konusunda çalışmalar yapılacağını da kaydetti. Kurum, şöyle devam etti:

DÜNYADAKİ HER 8 ÖLÜMDEN BİRİNİN SEBEBİ KALİTESİZ HAVA

“Soluduğumuz havanın kalitesi yaşamlarımızı doğrudan etkiliyor. Dünyada her 8 ölümden biri hava kalitesinin olumsuz olmasından kaynaklanıyor. Ülkemizde ve tüm dünyada hava kalitesini artırmak ve geleceğe sağlıklı bir dünya bırakmak için “Temiz Hava, Kaliteli Hayat” diyoruz ve Türkiye’nin hava kalitesini yükseltmek için çalışıyoruz. City Air projesi ile, 31 ildeki temiz hava eylem planları güncellenecek. İl düzeyinde emisyon azaltma stratejileri oluşturulacak. Avrupa Birliği Çevre Müktesebatının hayata geçirilmesi ve uygulanması sağlanacak. Bu hedef doğrultusunda kamu bilinci oluşturma ve geliştirme ile kişilerin kendi şehirlerinde yaşam kalitesini artırmaya teşvik edilmesini hedefliyoruz.”

Kaynaklar:
  • Im, U. Ve diğerleri., 2018. Assessment and 694 economic valuation of air pollution impacts on human health over Europe and the United States as calculated by a multi-model ensemble in the framework of AQMEII3, Atmos. Chem. Phys.)
  • WHO, World Health Organization (Dünya Sağlık Örgütü), 2019. Hava kirliliği raporu.
  • Türkçe
  • English